PSK 26 wchodzi w najgorętszą fazę. Takiego lata jeszcze nie było!

Już prawie nastało lato, więc realizacja tytułu pierwszej Polskiej Stolicy Kultury, którą Bielsko-Biała jest w 2026 roku, wchodzi w najbardziej intensywną fazę. Letnie miesiące przyniosą największe zagęszczenie wydarzeń kulturalnych. Między czerwcem a wrześniem odbędzie się ich około 50.

Za ich przygotowaniem stoją m.in. Książnica Beskidzka, Galeria Bielska BWA, Miejski Dom Kultury, Bielskie Centrum Kultury im. Marii Koterbskiej, Teatr Polski oraz Punkt 11. To właśnie te instytucje odpowiadają za znaczną część letniego programu, który wyprowadzi kulturę z sal koncertowych, galerii i teatrów prosto na ulice, place i do parków.

Literatura, sztuka i muzyka filmowa na początek lata

Już 18 czerwca rozpocznie się Unplug Festiwal, przygotowany przez Książnicę Beskidzką. W programie są spotkania z autorami (Jerzy Bralczyk, Michał Ogórek, Anita Werner, Michał Kołodziejczyk, Jakub Małecki, Andrzej Stasiuk, Tomasz Raczek, Michał Rusinek, Sylwia Chutnik i Dorota Masłowska), warsztaty literackie, ilustratorskie i komiksowe, zajęcia dla dzieci i młodzieży, a także wydarzenia związane z ideą slow life – jogą, oddechem, recyklingiem i świadomym odpoczynkiem od cyfrowego nadmiaru. W trakcie festiwalu występ Renaty Przemyk, a na zakończenie recital Marii Peszek. Festiwal potrwa cztery dni. 

Jednym z najmocniejszych punktów czerwca będzie Preisner Scoring Competition, zaplanowany od 23 do 27 czerwca. To międzynarodowy konkurs kompozytorski zainicjowany przez Zbigniewa Preisnera, skierowany do młodych twórców muzyki filmowej. Uczestnicy przygotowali kompozycje inspirowane „Wieżą Babel” Pietera Bruegla. Do udziału w przedsięwzięciu zgłoszono 81 kompozycji, z których wybrano 10 finałowych. Autor najlepszej otrzyma 25 tysięcy euro.

Zwycięska kompozycja zostanie ogłoszona 27 czerwca, podczas finałowej gali konkursu w hali pod Dębowcem – „My life. Preisner’s music”. Zagra ją 60-osobowa orkiestra symfoniczna pod dyrekcją Zbigniewa Preisnera. W drugiej części wydarzenia usłyszymy koncert, prawdopodobnie ostatni koncert Zbigniewa Preisnera w Polsce, z tytułowymi utworami muzycznymi z filmów „Podwójne życie Weroniki”, „Trzy kolory” oraz „Europa, Europa”. 

W tym samym czasie trwać będzie 6. Bielski Festiwal Sztuk Wizualnych BWA. To przegląd twórczości artystek i artystów z Bielska-Białej oraz regionu, obejmujący malarstwo, grafikę, rzeźbę, instalacje, tkaninę, ceramikę, szkło, wideo i performans. Prace będzie można oglądać nie tylko w Galerii Bielskiej BWA, ale także w Muzeum Historycznym, Galerii B&B, Galerii PPP oraz w innych lokalizacjach w mieście. Tegoroczna edycja ma wyjść na ulice poprzez instalacje i interwencje artystyczne dostępne dla mieszkańców i turystów.

Koncerty, folk i letnie spotkania 

Bielskie Centrum Kultury im. Marii Koterbskiej przygotowuje m.in. cykl Dumni z BB. To letnie koncerty na placu Wojska Polskiego, wśród których znajdą się gala musicalowa, widowisko „Koterbska on Broadway”, koncert Oskara Cymsa, symfoniczny projekt inspirowany przebojami Roxette oraz Podbeskidzki Przegląd Muzyczny. 

Od 1 do 5 lipca potrwa Folk-Up! Festiwal Muzyki Folkowej. To wydarzenie łączące tradycyjne brzmienia Beskidów i Karpat z nowoczesnym podejściem do folku. Jednym z ważniejszych punktów będzie koncert „PoPieronie ORKIESTROWO”, podczas którego zespół PoPieronie wystąpi z Bielską Orkiestrą Kameralną.

W wakacyjne czwartki wróci też Wlot na Spot, czyli cykl plenerowych spotkań muzycznych w różnych częściach Bielska-Białej. Mobilna didżejka zainstalowana w przyczepie Niewiadów pojawi się m.in. na stoku Dębowca, lotnisku, w Parku Słowackiego, na Bulwarach Straceńskich i Błoniach. 

Na 31 lipca zaplanowano potańcówkę z Maciejem Musiałem. Wydarzenie ma nawiązywać do klimatu dawnych dancingów i przedwojennej elegancji, ale w nowoczesnym, plenerowym wydaniu. Wystąpią Mała Orkiestra Dancingowa oraz zespół „Muzyka i Rytm” pod kierunkiem Jana Emila Młynarskiego, a taneczną energię podbije DJ Burn Reynolds.

Sierpień pod znakiem promenady, teatru i wielkich plenerów

Sierpień ma należeć do Miejskiej Promenady Kultury. Ulica Zamkowa zostanie zamknięta dla ruchu na cztery weekendy i jeden tydzień, zamieniając się w przestrzeń warsztatów, pikników rodzinnych, strefy chilloutu, koncertów w oknie, potańcówek i wydarzeń plenerowych. To jeden z tych projektów, które najpełniej pokazują ideę PSK – kultura ma być w centrum miasta, blisko mieszkańców, dostępna i pozbawiona dystansu.

1 sierpnia odbędzie się Artystyczna Strefa Wyzwolenia. To performatywne otwarcie święta miasta na placu Wojska Polskiego, łączące multimedia, taniec, muzykę, światło i projekcje. Publiczność nie ma być tylko widzem, ale częścią doświadczenia – przestrzeni swobody, ruchu i wspólnej zabawy.

Teatr Polski zaprasza latem na projekt „Sąsiedzi”. – To śmiała próba implantacji do Bielska-Białej festiwalu międzynarodowego festiwalu teatrów ulicznych, który przez wiele lat, z dużym powodzeniem robiliśmy kiedyś w Lublinie. Uważam, że Bielsko-Biała jest lepszym miejscem na tego typu inicjatywy, dlatego że tych sąsiadów mamy bliżej – Czechów, Słowaków, choć na festiwal przyjadą również Francuzi – Witold Mazurkiewicz, dyrektor Teatru Polskiego. 

W programie jest także IV Przegląd Artystów Ulicznych BBusking. Busking to występy artystów ulicznych – muzyków, performerów, kuglarzy, tancerzy, aktorów i cyrkowców – po których publiczność sama decyduje, czy wrzuci datek do kapelusza. Występy zaplanowano m.in. na placu Wolności, placu Ratuszowym, przy altanie za ratuszem, w podcieniach i na skwerze przy ul. Głębokiej. Finałem ma być pokaz Bielskiej Sceny Ognia.

Przed Teatrem Polskim odbędą się także potańcówki. Pierwsza, 8 sierpnia, będzie utrzymana w klimacie swingu. Druga, 22 sierpnia, zostanie oparta o rytmy latynoamerykańskie. Gospodarzami wieczorów będą La Nostra Banda oraz artyści Teatru Polskiego.

Od 14 do 16 sierpnia potrwa Festiwal Muzyki Crossover. To propozycja dla tych, którzy lubią muzyczne połączenia ponad gatunkami. Za pomysłem festiwalu stoją pochodzący z Bielska-Białej muzycy z tria The ThreeX, które zagra koncert w jego trakcie, połączony z pokazem mody Natashy Pavluchenko. 

W sierpniu wrócą również koncerty w oknie Teatru Polskiego. 9 sierpnia zaplanowano „The Best of”, czyli podsumowanie pięciu lat teatralnych wydarzeń przygotowywanych z okazji Dni Bielska-Białej. Aktorzy Teatru Polskiego i La Nostra Banda wykonają przeboje polskiej muzyki rozrywkowej. 23 sierpnia odbędzie się koncert „Legendy rocka”, z największymi hitami rockowej klasyki.

Finał wakacyjnego programu ma mieć operowy rozmach. Jeden z najbardziej rozpoznawalnych tytułów w historii opery – „Carmen” – zostanie pokazany w plenerze 28 i 30 sierpnia. W plenerową formę opery będzie zaangażowanych około 200 osób.

– Zagra orkiestra pod dyrekcją Jacka Obstarczyka. Będą śpiewać dla nas artyści, którzy śpiewają od Metropolitan Opera po La Scalę i w największych teatrach operowych Europy. Między innymi Andrzej Dober, Andrzej Lampert, Monika Ledzion i Gabriela Legun. Do tego artyści Teatru Polskiego, Teatru Lalek Banialuka i tancerze wyłonieni z ogromnego castingu – wymieniał Witold Mazurkiewicz, który przygotowuje „Carmen”. 

Na koniec sierpnia zaplanowano również Art Square, czyli strefę sztuki, relaksu i chilloutu. W dzień będzie to miejsce odpoczynku, a wieczorem przestrzeń światła, koloru i dźwięku.

29 sierpnia odbędzie się koncert Kultu – jednej z najważniejszych formacji w historii polskiego rocka, z repertuarem obejmującym m.in. „Arahję”, „Wódkę”, „Gdy nie ma dzieci” i „Prosto”.

Wrzesień z opowieściami zapisanymi w ubraniach

Letni blok wydarzeń domknie „T-Shirt Story – opowieść, którą nosisz na sobie”, przygotowywany przez Punkt 11 i Bielskie Centrum Kultury. To projekt artystyczno-edukacyjny, w którym mieszkańcy dzielą się ubraniami i historiami z nimi związanymi. Z tych opowieści powstanie społeczne archiwum, film artystyczny oraz kolekcja mody zrównoważonej tworzona z odzyskanych ubrań. Finał, zaplanowany na 4 i 5 września, połączy spotkania, warsztaty, wystawy oraz widowisko filmowo-teatralno-modowe.

Letnie imprezy w ramach PSK 26 zaprezentowano podczas dzisiejszej konferencji prasowej w Książnicy Beskidzkiej.

– Z obowiązku i ze względu na zaangażowanie w przygotowania tak wielu osób polecam wszystkie wydarzenia. Jednak na pewno te, które są największe siłą rzeczy się wybiją. To czas wakacji, ale nie wyjeżdżam wtedy z Bielska-Białej i do tego samego zachęcam wszystkich – oczywiście półżartem – bo tu będzie wtedy ciekawiej niż gdziekolwiek indziej na świecie – powiedział prezydent Jarosław Klimaszewski.