Bielsko-Biała będzie Zieloną Stolicą Europy?

Miasto Bielsko-Biała znalazło się w ścisłym finale konkursu European Green Capital Award 2028, organizowanego przez Komisję Europejską. To dopiero drugie polskie miasto w historii, któremu udało się awansować do finałowej rozgrywki, a w tegorocznej edycji jest jedynym reprezentantem naszego kraju. O kulisach aplikacji i kolejnych etapach rywalizacji mówiono podczas piątkowej konferencji prasowej w Centrum Edukacji Ekologicznej Ekosynteza. 

Drugie polskie miasto w historii finału

Prezydent Bielska-Białej Jarosław Klimaszewski podkreślał, że już sam awans do finału jest potwierdzeniem wieloletniej pracy miasta w zakresie ochrony środowiska. – Jesteśmy jedynym w tym rozdaniu miastem z Polski, które zakwalifikowało się do finału i drugim miastem z Polski w historii tego przedsięwzięcia – mówił prezydent.

Jak zaznaczył, eksperci oceniali przede wszystkim działania prowadzone w ostatnich dziesięciu latach. – To wskazuje, że przez ostatnie 10 lat nasze miasto, jeśli chodzi o szeroko rozumianą ekologię, zrobiło bardzo dobrą robotę – podkreślił.

Oceniali naukowcy z siedmiu krajów

O zasadach konkursu mówił Ogrodnik Miejski Dariusz Gajny, lider projektu przygotowującego aplikację. Wyjaśnił, że konkurs obejmuje siedem obszarów, m.in. jakość powietrza, gospodarkę odpadami, wodę i ścieki, bioróżnorodność, hałas oraz działania związane z adaptacją do zmian klimatu. – Wystarczy, że w jednym dziale zabraknie minimalnej liczby punktów i cała aplikacja jest odrzucana – zaznaczył.

Jak dodał, awans oznacza również wejście do elitarnej europejskiej sieci miast wymieniających się doświadczeniami w zakresie zrównoważonego rozwoju.

Komisję przekonały konkretne liczby

Prezydent Klimaszewski wskazał, że Komisja Europejska zwróciła uwagę przede wszystkim na poprawę jakości powietrza, program retencji „Bielsko-Biała łapie deszcz”, rozwój kanalizacji, ochronę drzew, ograniczanie hałasu oraz rozwój odnawialnych źródeł energii. Wśród mocnych stron miasta wymieniono także rozbudowaną sieć monitoringu jakości powietrza, wysoki poziom recyklingu, kompostowanie bioodpadów, termomodernizacje budynków publicznych oraz ochronę terenów zielonych.

Coraz mniej odpadów trafia na składowiska

Naczelniczka Wydziału Gospodarki Odpadami Karolina Miech podkreśliła, że w ostatnich latach miasto znacząco rozwinęło system selektywnej zbiórki odpadów. Jak poinformowała, w 2025 roku jedynie 13 procent odpadów trafiło na składowiska, podczas gdy unijny limit wynoszący 10 proc. zacznie obowiązywać dopiero w 2035 roku.

Eksperci docenili także sieć Punktów Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych, system zbiórek elektroodpadów i tekstyliów oraz rosnącą popularność kompostowania bioodpadów. Liczba nieruchomości kompostujących odpady wzrosła w ciągu roku o 47 procent.

Ponad 9,5 tysiąca zlikwidowanych kopciuchów

O działaniach związanych z poprawą jakości powietrza mówił naczelnik Wydziału Ochrony Środowiska i Energii Przemysław Lubiński. Jak przypomniał, od 2007 roku w Bielsku-Białej zlikwidowano ponad 9,5 tysiąca starych pieców na paliwa stałe, z czego aż 7,5 tysiąca w czasie obecnej kadencji samorządu.

– Sam fakt udziału w finale już jest wielkim wyróżnieniem dla naszego miasta i dowodzi, że rozwija się ono w sposób zrównoważony –  podkreślił. Dodał również, że Komisja Europejska pozytywnie oceniła szczególnie program „Bielsko-Biała łapie deszcz”, dzięki któremu mieszkańcy zamontowali już blisko trzy tysiące zbiorników na deszczówkę.

Teraz czas przekonać jury

Przed miastem kolejny etap rywalizacji. Do 20 września Bielsko-Biała musi przygotować szczegółową prezentację pokazującą, jak zamierza realizować ideę Zielonej Stolicy Europy w przypadku zwycięstwa. Finałowa prezentacja przed międzynarodowym jury odbędzie się 7 i 8 października. Na zwycięzcę czeka nie tylko prestiżowy tytuł, ale również 600 tysięcy euro nagrody. – Nie chodzi jednak o pieniądze ani o tytuły. Chodzi o realną, obiektywną ocenę tego, czy rozwijamy nasze miasto we właściwym kierunku. Werdykt ekspertów jest jednoznaczny i bardzo nas cieszy – podsumował Jarosław Klimaszewski.