Drzewo Pamięci na 120-lecie

120 lat nauczycielskiego związku na Żywiecczyźnie. Jubileusz dokładnie w rocznicę

Od czasów galicyjskich, przez odzyskanie niepodległości, tajne nauczanie podczas niemieckiej okupacji, aż po współczesne spory i zmiany w oświacie. Oddział Związku Nauczycielstwa Polskiego w Żywcu obchodzi 120-lecie działalności. Jubileuszowa uroczystość odbędzie się 25 września – dokładnie 120 lat od wydarzenia uznawanego za początek działalności organizacji na Żywiecczyźnie.

Historia żywieckich struktur sięga 25 września 1906 roku. Wtedy Ognisko Żywiec Krajowego Związku Nauczycielstwa Ludowego w Galicji otrzymało certyfikat Zarządu Okręgu Małopolskiego w Krakowie. Organizacja została zarejestrowana przez ówczesne c.k. Namiestnictwo.

Początkowo jednym z najważniejszych zadań było podnoszenie kwalifikacji nauczycieli i poprawa ich sytuacji materialnej. Istotne było także nauczanie w języku polskim oraz rozwijanie polskiej kultury w szkołach.

Po odzyskaniu niepodległości nauczyciele angażowali się m.in. w walkę z analfabetyzmem. Organizowano kursy, konferencje pedagogiczne i działalność kulturalną. W szkołach pojawiały się również elementy lokalnego folkloru.

Tajne lekcje podczas okupacji

Szczególnym rozdziałem w historii organizacji były lata II wojny światowej. Żywiecczyzna została wcielona bezpośrednio do III Rzeszy, a polskie szkolnictwo poddano represjom.

Nauczyciele angażowali się w działalność konspiracyjną i tajne nauczanie prowadzone w ramach struktur Tajnej Organizacji Nauczycielskiej. Część pedagogów została wysiedlona, inni trafili do niemieckich obozów koncentracyjnych lub stracili życie.

Po wojnie nauczyciele wrócili do organizowania szkolnictwa i odbudowy struktur związkowych. W kolejnych dziesięcioleciach działalność ZNP obejmowała m.in. pomoc socjalną, życie kulturalne oraz działalność sekcji emerytów.

Po 1989 roku na pierwszy plan wysunęły się kwestie związane z kolejnymi reformami oświaty, warunkami zatrudnienia i wynagrodzeniami nauczycieli.

Drzewo Pamięci na 120-lecie

Jubileuszowa uroczystość odbędzie się 25 września o godz. 14.00 w sali koncertowej Państwowej Szkoły Muzycznej w Żywcu. W programie znalazły się wspomnienia, podziękowania, wręczenie nagród i wyróżnień oraz koncert uczniów i nauczycieli szkoły muzycznej.

120-lecie ma również pozostawić po sobie trwały ślad w Żywcu. Z inicjatywy Marty Armatys, prezes żywieckiego oddziału ZNP, w głównej Alei Lipowej Parku Habsburgów posadzono Drzewo Pamięci.

Ma być żywym pomnikiem przypominającym o 120 latach działalności nauczycielskiego związku na Żywiecczyźnie.