W Bielsku-Białej stanie nowy pomnik. Upamiętnią wybitnego inżyniera

W Bielsku-Białej ma stanąć pomnik Karola Franciszka Pollaka – polskiego elektrotechnika, przedsiębiorcy i wynalazcy, nazywanego „polskim Edisonem”. Gotowy jest już projekt uchwały Rady Miejskiej w tej sprawie. Popiersie z brązu ma stanąć na skwerze jego imienia przy ul. Juliusza Słowackiego, przed Zespołem Szkół Elektronicznych, Elektrycznych i Mechanicznych.

Popiersie przed szkołą

Pomnik ma mieć formę wykonanego z brązu popiersia Pollaka ustawionego na granitowym cokole. Lokalizację wybrano na modernizowanym obecnie terenie zielonym przy ul. Juliusza Słowackiego, przed budynkiem Zespołu Szkół Elektronicznych, Elektrycznych i Mechanicznych im. Jędrzeja Śniadeckiego. To miejsce już dziś nosi imię wynalazcy. Skwer Karola Franciszka Pollaka został ustanowiony uchwałą Rady Miejskiej w 2020 roku.

Samo popiersie zostało przekazane bezpłatnie miastu przez Zarząd Stowarzyszenia Elektryków Polskich Oddziału Bielsko-Bialskiego. Organizacja zwróciła się jednocześnie z prośbą o wzniesienie upamiętnienia.

98 patentów i „polski Edison”

Karol Franciszek Pollak urodził się w 1859 roku w Sanoku, a zmarł w 1928 roku w Białej. Był elektrotechnikiem, przedsiębiorcą i wynalazcą. Jego zainteresowania koncentrowały się przede wszystkim wokół elektryczności i źródeł energii. W ciągu swojej działalności uzyskał łącznie 98 patentów. Pracował m.in. w Wielkiej Brytanii, Niemczech i Francji, gdzie rozwijał swoje wynalazki i prowadził działalność przemysłową.

Szczególne miejsce w jego dorobku zajmowały akumulatory i ogniwa galwaniczne. Pollak posiadał m.in. patent dotyczący produkcji akumulatorów ołowiowo-kwasowych. W 1895 roku zaproponował zastosowanie prostowniczego układu mostkowego, a rok później wynalazł kondensator elektrolityczny.

Związek Pollaka z Białą

W 1922 roku Pollak wrócił do Polski. Rok później w Białej założył fabrykę akumulatorów – Polskie Towarzystwo Akumulatorowe. Jednym ze współzałożycieli przedsiębiorstwa był profesor Ignacy Mościcki, późniejszy prezydent Polski. Pollak został pierwszym dyrektorem fabryki. To właśnie działalność związana z Białą sprawia, że postać wynalazcy zajmuje szczególne miejsce w historii miasta. Fabryka akumulatorów, którą współtworzył, działa do dziś. Pollak otrzymał w 1924 roku tytuł doktora honoris causa Politechniki Warszawskiej. W 1926 roku został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Najpierw decyzja Rady Miejskiej

O tym, czy pomnik rzeczywiście stanie przy ul. Słowackiego, zdecydują miejscy radni. Jeżeli uchwała zostanie przyjęta, brązowe popiersie „polskiego Edisona” stanie w miejscu szczególnie związanym z edukacją techniczną. Będzie znajdowało się bezpośrednio przed szkołą kształcącą kolejne pokolenia uczniów zainteresowanych elektroniką, elektryką i techniką.